
Hondsdolheid, ook bekend als rabies, is een ernstige virusinfectie die het zenuwstelsel aantast. Het wordt veroorzaakt door het rabiesvirus en verspreidt zich via het speeksel van besmette dieren, meestal door een beet, krab of lik op een open wond.
Zonder tijdige behandeling leidt hondsdolheid vrijwel altijd tot de dood.
Bij een hondsdolheid-besmetting wordt het rabiesvirus meestal overgedragen door het speeksel van besmette dieren via een beet, krab of lik op een open wond. De meest voorkomende dieren die het rabiesvirus overdragen zijn:
De symptomen van een rabiës-infectie bij mensen ontwikkelen zich meestal in fasen en kunnen variëren afhankelijk van het stadium van de ziekte. De incubatietijd (de periode tussen blootstelling en de eerste symptomen) duurt meestal 1 tot 3 maanden, maar kan korter of langer zijn.
Vroege symptomen van hondsdolheid (prodromale fase):
Latere symptomen (neurologische fase):
Naarmate het rabiesvirus het centrale zenuwstelsel bereikt, verergeren de symptomen en kunnen deze levensbedreigend worden:
Belang van snelle behandeling:
Bij het optreden van symptomen is hondsdolheid vrijwel altijd dodelijk. Daarom is snelle medische hulp na mogelijke blootstelling cruciaal, inclusief een post-expositie profylaxe (PEP) met rabiës-vaccinatie. Dit kan de verspreiding van het virus stoppen vóórdat symptomen optreden.
De behandeling van hondsdolheid (rabies) hangt af van het stadium van de ziekte. Zodra een persoon symptomen ontwikkelt, is de ziekte vrijwel altijd dodelijk. Daarom ligt de focus op preventieve behandeling na blootstelling aan het rabiesvirus.
Post-expositie profylaxe (PEP)
Bij mogelijke blootstelling, zoals een beet, krab of lik van een besmet dier, wordt post-expositie profylaxe toegepast.
Dit is zeer effectief als het direct na blootstelling wordt gestart en bestaat uit:
Behandeling bij symptomen van hondsdolheid
Als de symptomen van een rabiës-infectie eenmaal optreden, zijn er geen effectieve behandelingen.
Ondersteunende zorg kan worden gegeven, zoals:
Preventie van hondsdolheid omvat vaccinatie van huisdieren, vermijden van contact met wilde dieren, en het melden van dieren die zich vreemd gedragen, omdat ze een risico op hondsdolheid-symptomen kunnen vormen.
Snelle medische actie na mogelijke blootstelling is essentieel om het virus tegen te houden voordat symptomen optreden.
Hondsdolheid (rabies) komt wereldwijd voor, maar de ernst van het risico varieert sterk afhankelijk van het land en de regio. In veel landen wordt er een waarschuwing voor rabiës afgegeven, vooral voor gebieden waar het virus vaker voorkomt en waar onvoldoende vaccinatieprogramma’s voor dieren bestaan.
Hieronder een overzicht van landen en regio’s waar rabiës een verhoogd risico vormt:
Hoogrisico landen voor rabiës
Deze landen hebben een hoog aantal gevallen van rabiës-infectie bij zowel mensen als dieren, vaak door onvoldoende vaccinatieprogramma’s:

Landen met gecontroleerd risico of lagere prevalentie
In veel ontwikkelde landen komt hondsdolheid minder vaak voor door uitgebreide vaccinatie van huisdieren, maar een risico bestaat nog steeds, vooral in gebieden met wilde dieren:
Reizigersadvies
Landen met een waarschuwing voor hondsdolheid geven vaak gedetailleerde informatie en vaccinatie-aanbevelingen voor reizigers via gezondheidsinstanties zoals de WHO, CDC, en lokale gezondheidsdiensten.
Er zijn verschillende instanties die waarschuwen voor hondsdolheid en informatie verstrekken over de risico’s van rabies-infecties en hoe je besmetting kunt voorkomen.
Enkele belangrijke organisaties zijn:
Deze instanties benadrukken het belang van preventie, zoals het vaccineren van huisdieren, voorlichting over symptomen van hondsdolheid en tijdige medische hulp bij een mogelijke blootstelling.